Top 10 | Hedendaagse Nederlandse filosofen

Gepubliceerd op: 19 april 2016 14:51

Hoe hebben 26 eeuwen filosofie ons zelfbeeld gevormd? En kan de consument verantwoordelijk worden gehouden voor problemen elders in de wereld? In deze top 10: tien hedendaagse filosofen uit Nederland.

1.

René ten Bos | Bureaucratie is een inktvis

Waarom is iedereen tegen bureaucratie en krijgen we er toch steeds meer van? Om deze vraag te beantwoorden moeten we nadenken over de aard van bureaucratie. Dit blijkt echter ingewikkeld te zijn: net als een inktvis ontglipt de bureaucratie aan iedereen die er grip op wil krijgen. 

2.

Erno Eskens | Een beestachtige geschiedenis van de filosofie

Aan de hand van talloze schilderijen, beeldhouwwerken, tuinontwerpen, historische foto's en manuscripten vertelt dit boek hoe 26 eeuwen filosofie ons zelfbeeld hebben gevormd. Hoe kijken we in het bijzonder aan tegen ons lichaam en tegen onze dierlijkheid?

3.

Arnold Heumakers | De esthetische revolutie

Via analyses van dichters en denkers als Shaftesbury, Baumgarten, Rousseau, Kant, Hamann, Hemsterhuis, Herder, Moritz, Schiller, Goethe, Schlegel, Novalis en vele anderen beschrijft Arnold Heumakers het ontstaan en de ontwikkeling van het romantisch-moderne kunstbegrip.

4.

Wouter Mensink | Kun je een betere wereld kopen?

Kan de consument verantwoordelijk worden gehouden voor de problemen elders in de wereld? Die suggestie wordt wel gewekt. Door een Fairphone te kopen en Max Havelaar-koffie te drinken zouden we bijdragen aan een betere wereld. In Kun je een betere wereld kopen? laat Wouter Mensink zien welke problemen deze benadering van fairtrade met zich meebrengt.

5.

Marli Huijer | Het leven is niet leuk als je je mond houdt

In Het leven is niet leuk als je je mond houdt praat Peter Henk Steenhuis met Marli Huijer onder meer over haar inspiratiebron Hannah Arendt, haar bijdrage aan het Filosofisch Elftal van Trouw en hoe wij met elkaar omgaan. In deze veelheid van onderwerpen benadrukt Huijer keer op keer dat het belangrijk is je vrijmoedig uit te spreken. Marli Huijer was Denker des Vaderlands van 2015 tot begin 2017. 

6.

René Gude | ‘Ik blijf nog even kletsen’

René Gude inspireerde duizenden mensen. De manier waarop hij zijn filosofie wist uit te dragen was hoogst origineel. NRC-journalist Rosan Hollak volgde Gude in zijn laatste levensjaar. Ze vroeg hem om praktische tips voor een betere gemoedsrust en legde hem prangende vragen voor over zijn publieke leven en sterven. Filosofie kan je handiger maken in het leven, stelde Gude.

7.

Wouter Kusters | Filosofie van de waanzin

Wouter Kusters schreef over de meest uiteenlopende waanzinnige ervaringen: van 'de dolle mens' van Nietzsche en de doorgedraaide danser Nijinski tot de misschien wel geniale gek bij u in de buurt. Daarbij plaatst hij de waanzin in een uitzonderlijk breed perspectief.

8.

Bastiaan Rijpkema | Weerbare democratie

Rijpkema bespreekt een existentiële vraag voor elke democratie: hoe ver reikt tolerantie? Tegen de achtergrond van historische en actuele voorbeelden worden de denkers besproken die zich over deze fundamentele kwestie hebben gebogen.

9.

Hans Schnitzler | Het digitale proletariaat

De digitale revolutie brengt een eigentijds proletariaat voort. Fabrieksarbeiders zijn vervangen door informatieverwerkers, grootindustriëlen door grootdatabezitters, machines door megaservers. De industrialisering van de arbeid heeft plaatsgemaakt voor de industrialisering van de geest, lichamelijke uitputting voor geestelijke uitputting, en milieuvervuiling wordt verdrongen door mentale vervuiling.

10.

Joost Zwagerman | De stilte van het licht

De Belgische kunstenaar Luc Tuymans stelde eens dat kunstwerken, willen ze effect sorteren, ‘de immense intensiteit van stilte’ moeten verspreiden. De stilte van het licht is een onderzoek naar facetten van die immense stilte. Misschien belichaamt stilte in de kunst een verlangen om er niet te zijn. Dit verlangen vormde voor Zwagerman de aandrijfmotor in De stilte van het licht.