Jeugdliteratuurblog | Reis mee met Syntax Bosselman

Gepubliceerd op: 21 februari 2019 14:15

Ik heb een leestip voor je, zelfs een dringende leestip. Want over 'De reis van Syntax Bosselman' zeg ik: dit boek móét je lezen! Niet alleen omdat het goed geschreven is en bijzonder in elkaar zit. Maar ook vanwege het onderwerp.

De reis van Syntax Bosselman bestaat uit verschillende verhaallagen. Door het hele boek heen loopt het verhaal over Syntax Bosselman, een zestigjarige man die slaaf is geweest in Suriname. Het verhaal begint op het moment dat hij aan boord van een schip stapt om mee te werken aan de wereldtentoonstelling van 1883 in Amsterdam. Hoewel, meewerken… hij zal er samen met een gevarieerde groep mensen uit Suriname zelf tentoongesteld worden. Zijn verhaal loopt tot hij een half jaar later weer terugkeert naar Suriname.

slavernij geschiedenis

Hier tussendoor vertelt de schrijver, Arend van Dam, over hoe hij onderzoek doet voor het verhaal over Syntax. Hij raakte gefascineerd door een foto van de wereldtentoonstelling en ging op zoek naar de mensen die gefotografeerd waren. Het kon niet anders of hij kwam hierdoor de geschiedenis van de slavernij tegen. Want: hoe kan je anders als mens andere mensen tentoonstellen als curiositeit? Op zijn zoektocht naar informatie over de groep Surinamers kwam van Dam gebeurtenissen tegen die de loop van de geschiedenis bepaalden en soms verklaarden. Waarom was Nederland in de slavenhandel gegaan? Wat gebeurde er met de slaven? Waarom en wanneer werd de slavernij afgeschaft en hoe kan het dat Nederland daar nog langer mee wachtte?

vergeten gebeurtenissen

De informatie die hij vond leidde tot een derde draad door het boek heen: verschillende belangrijke gebeurtenissen die betrekking hadden op het slavernij-verleden. Bijvoorbeeld de oprichting van de West-Indische Compagnie in 1621, de vrede van Breda in 1667, of de slavenopstand geleid door Tula, in 1795. Al deze verhalen worden verteld alsof je erbij bent, ze zijn spannend, goed verteld en soms erg aangrijpend. Je wordt soms moedeloos van de wreedheid van de mens.

Van Dam ziet dit boek als een dossier rond het thema slavernij. Geen afgesloten verhaal. Ook geen compleet verhaal. Hij staat open voor aanvullingen, vergeten gebeurtenissen. Dit is volgens mij de manier om naar geschiedenis te kijken. Open en altijd nieuwsgierig naar nieuwe informatie. En dat kunnen we in deze tijd van ”hakken in het zand” goed gebruiken.

Lees dit boek! Of lees het voor, thuis of op school. Het is echt een boek om over door te praten. Het is ook zeer terecht dat het de Thea Beckmanprijs (voor historische kinderboeken) van 2018 heeft gewonnen.

Arend van Dam De reis van Syntax Bosselman
Het boek is voor kinderen vanaf 10 jaar, maar ook zeker een aanrader voor volwassenen.


Deborah van der Vliet is jeugdbibliothecaris en boekenliefhebber in hart en nieren. Ze studeerde Nederlandse taal- en letterkunde en werkt inmiddels bijna 17 jaar bij de OBA. Jeugdliteratuur is haar grote liefde. Je leest meer blogs van Deborah op haar eigen sites boekielezen.nl en elkedageenprentenboek.nl.